Dopiero co zaszłaś w ciążę, rozstałaś się z ojcem dziecka i boisz się, że zostaniesz bez środków do życia?
Były partner straszy: „Nie zapłacę ani grosza. Nie mamy ślubu i nie wiadomo, czy to moje dziecko!”
Spokojnie. Prawo stoi po Twojej stronie – nawet jeśli nie byliście małżeństwem.
Wiele osób błędnie uważa, że alimenty należą się dopiero po urodzeniu dziecka. To nieprawda. Możesz dochodzić wsparcia finansowego już w czasie ciąży.
Podstawa prawna – co mówi prawo?
Podstawą jest art. 142 Kodeks rodzinny i opiekuńczy.
Zgodnie z tym przepisem, jeżeli uwiarygodnisz ojcostwo mężczyzny, możesz domagać się:
- odpowiedniej sumy na pokrycie kosztów Twojego utrzymania przez 3 miesiące w okresie porodu,
- kosztów utrzymania dziecka przez pierwsze 3 miesiące po urodzeniu,
- a dodatkowo – zwrotu kosztów związanych z ciążą i porodem.
Co ważne – ślub nie ma tu żadnego znaczenia.
Jakie kroki należy podjąć?
Jeśli ojciec dziecka zaprzecza ojcostwu, powinnaś:
- Złożyć pozew o alimenty do sądu rejonowego właściwego dla Twojego miejsca zamieszkania.
- W pozwie zawrzeć także wniosek o zabezpieczenie alimentów (to bardzo ważne – dzięki temu możesz otrzymać środki jeszcze przed zakończeniem sprawy).
- Oprzeć swoje roszczenie na art. 142 k.r.o.
Sąd będzie badał, czy ojcostwo zostało uprawdopodobnione – nie musisz go jeszcze formalnie udowadniać badaniem DNA na tym etapie.
Jak uwiarygodnić ojcostwo?
Możesz to zrobić m.in. poprzez:
- opisanie relacji i momentu poczęcia (zgodnie z dokumentacją lekarską),
- wydruki wiadomości, SMS-ów, maili,
- zdjęcia, wspólne wyjazdy,
- zeznania świadków,
- inne dowody potwierdzające związek.
Sąd przesłucha również Ciebie i pozwanego.
Jeżeli ojciec nadal nie uznaje dziecka, sąd po porodzie wyznaczy Ci termin (3 miesiące od narodzin) na wniesienie pozwu o ustalenie ojcostwa i alimenty, wraz z ewentualnym badaniem DNA.
Uwaga: Jeśli nie wytoczysz powództwa o ustalenie ojcostwa w wyznaczonym terminie, alimenty przyznane przed porodem mogą „upaść”.
Jakiej kwoty możesz żądać?
Nie ma jednej, stałej sumy.
Wysokość zależy od:
- Twoich usprawiedliwionych potrzeb (czynsz, rachunki, leczenie, suplementy, dieta, wizyty lekarskie),
- kosztów związanych z przygotowaniem na narodziny dziecka,
- możliwości zarobkowych i majątkowych ojca.
Ważne rozróżnienie
Koszty tzw. „wyprawki” (łóżeczko, wózek, ubranka, pieluchy, środki higieniczne) nie wchodzą w skład 3-miesięcznych alimentów – są one dochodzone odrębnie jako koszty związane z ciążą i porodem.
Formalności – o czym musisz pamiętać?
- Pozew składasz w 2 egzemplarzach do sądu rejonowego właściwego dla Twojego miejsca zamieszkania.
- Pozew o alimenty jest wolny od opłat sądowych.
Zgodnie z art. 96 ust. 1 pkt 2 Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, osoba dochodząca roszczeń alimentacyjnych nie ponosi kosztów sądowych.
Zwolnienie obejmuje także:
- pozew o ustalenie ojcostwa,
- pozew o podwyższenie alimentów.